Τώρα που μας πνίγει η δυσωδία από τα σκάνδαλα σε θεσμούς της χώρας, οι οποίοι υποτίθεται ότι λειτουργούν υπεράνω των ανθρώπινων αδυναμιών και η ζωή των λειτουργών τους αντέχει να διέρχεται απο γυάλινους πύργους, προσφέρεται η μοναδική ευκαιρία να επέλθουν ριζικές τομές. Και θα πρέπει αυτό να γίνει τώρα, προτού ο πανδαμάτωρ χρόνος και τα νέα γεγονότα ελκύσουν το φιλοθεάμον κοινό, στρέψουν σε αυτά την προσοχή των τηλεοπτικών σταρ και ξεχαστούν όσα σήμερα συγκλονίζονται την κοινωνία μας. Το ότι αποκαλύπτεται η γυμνότητα ακόμη και στελεχών της Δικαιοσύνης, της Εκκλησίας και της δημοσιογραφίας θα είναι τραγικό αν ως μόνη συνέπεια έχει την παραδειγματική τιμωρία κάποιων προκειμένου να ικανοποιηθεί το αιμοβόρο πλήθος, αντί ταυτόχρονα να χτυπηθούν στην καρδιά οι βασικές αιτίες αυτής της ασυγκράτητης εξαχρείωσης.
Και η σημαντικότερη νομίζω ότι είναι το ισχύον νομικό καθεστώς. Διότι αυτό, με πρόσχημα την ανθρώπινη επιείκεια ακόμη και προς τους ενόχους και τη σωστή αλλά χωρίς όρια αρχή ότι είναι καλύτερα να απαλλαγούν από κάθε ποινή ακόμη και 100 εγκληματίες παρά να καταδικαστεί από ανεπαρκή στοιχεία ένας αθώος, έχει βαθμιαία και πολύ πονηρά εξελιχθεί σε ένα σύστημα που διόλου σπάνια ευνοεί την παρανομία και αφήνει σχεδόν στο απυρόβλητο κάθε είδους έγκλημα και παλιανθρωπιά, αδιαφορώντας για τα θύματά τους και για την κοινωνική αγανάκτηση. Το είδαμε το καθεστώς αυτό σε όλη του την προκλητικότητα στις δίκες των τρομοκρατών όπου προσωπικότητες της διανόησης, έγκριτοι νομικοί και οι περισσότεροι δημοσιογράφοι εκδήλωναν με κάθε τρόπο την ευαισθησία τους υπέρ των εγκληματιών αυτών, έστω και αν γνώριζαν ότι δεν είναι αθώοι, ενώ σχεδόν ουδείς έδειξε ανάλογο ενδιαφέρον για τα θύματα και τις απορφανισμένες οικογένειές τους.
Ακραία και αναπόφευκτη συνέπεια αυτού του νομικού «πολιτισμού» είναι η βαθμιαία αποδοχή της αδικίας και του εγκλήματος ως και η ώθηση προς μίμηση. Εύλογα διερωτάται ο εγκληματίας γιατί να μην παρανομεί, ιδίως αν ενεργεί επαγγελματικά και από συμφέρον, όταν γνωρίζει ότι, ακόμη και αν καταδικαστεί, δεν πρόκειται να του επιβληθούν παρά ασήμαντες ποινές, σαν να έχει διαπράξει απλά πταίσματα, αφού για αυτό μεριμνά η φιλική προς αυτόν νομοθεσία και πρακτική και η συντεχνιακή συμπαράσταση των ομοίων του σε κάθε τομέα και κλάδο;
Η ανθρώπινη συμπεριφορά εξαρτάται από το συμφέρον. Ο εκ δόλου ενεργών παράνομες πράξεις ή παραλείψεις προϋπολογίζει το κόστος και την ωφέλεια από την εγκληματική του δράση και με βάση αυτά αποφασίζει αν θα παρανομήσει. Αυτό αποτελεί το ουσιώδες και βασικό χαρακτηριστικό του εγκληματία της σύγχρονης εποχής.
Δεν συνιστά υπερβολή ο χαρακτηρισμός της εποχής μας ως εποχής της ανομίας και του άκρατου εγωκεντρισμού. Μοναδική της σχεδόν αξία είναι η απόκτηση πλούτου, αδιάφορος μέσων και τρόπου. Ούτε η ηθική καταδίκη, αποδοκιμασία και απόρριψη εγκληματία από κοινωνική άποψη μπορεί σήμερα να θεωρείται δεδομένη, λόγος για τον οποίο έχουν ατονήσει απελπιστικά και έχουν ατροφήσει επικινδύνως οι περί το εγκληματείν ηθικές αναστολές. Ο κοινωνικός έλεγχος απουσιάζει κραυγαλέα και τα πάντα γίνονται ανεκτά, αρκεί να στεφθούν από οικονομική επιτυχία. Αποτέλεσμα η συχνή συντρέχουσα εκτίμηση ότι συμφέρει η παρανομία και η πολλές φορές διαμορφούμενη πεποίθηση του δράστη ότι εγκληματεί, προκειμένου να πορισθεί οφέλη.
Β.Μ.